آیا فرار مالیاتی جرم است؟
زمان مطالعه: 6 دقیقههمانطور که می دانید مالیات مبلغی است که دولت به موجب قانون به اجبار و بلاعوض از اشخاص حقیقی و حقوقی دریافت می کند. این مالیات برحسب توانایی پرداخت آنها به منظور تامین هزینه های عمومی و اجرای سیاستهای مالی از اشخاص دریافت میشود. بنابراین بر اساس این تعریف پرداخت ۱- به موجب قانون ۲- اجباری و ۳- برای تامین هزینه های عمومی کشور است. بخش عمده ای از بودجه کشور از محل مالیات تامین میشود. بنابراین برای تامین بودجه دولت و تقسیم بندی عادلانه منابع، پرداخت مالیات الزامی است. شاید پرداخت مالیات برای بسیاری از شما کمی ناخوشایند باشد؛ اما به هر حال این وظیفه اجتماعی هر شخصی است که منبع درآمد دارد. برای دریافت مالیات نیز قوانین سفت و سخت بسیار زیادی وجود دارد، به خصوص برای افرادی از مالیات فرار میکنند. قانونگذار موارد مهمی را در باب پنجم قانون مالیاتهای مستقیم در خصوص انواع جرائم مالیاتی بیان نموده است. در این مقاله بطور کامل به موضوع فرار مالیاتی جرم فرار مالیاتی و تاثیرات آن بر کشور می پردازیم. با وکیلی تکس همراه باشید.
انواع فرار مالیاتی
کسب و کارهای فعال معمولاً مالیات پرداخت میکنند اما گاهی برخی از آنها به دنبال دور زدن قانون و فرار مالیاتی هستند. با افزایش نرخ مالیات که البته در بعضی کشورها مشاهده میشود، افرادی از پرداخت مالیات خودداری میکنند. همچنین در این بین بسیاری از افراد دیگر نیز پرداخت مالیات را خوشایند نمیدانند و همیشه به دنبال ترفندهایی برای طفره رفتن از پرداخت آن هستند.
فرار تنها به منزله پرداخت نکردن مالیات نیست، حتی ناقص پرداخت کردن آن نیز نوعی فرار از مالیات است. قطعاً پرداخت نکردن مالیات نیز جرم خواهد بود بنابراین بهتر است با انواع فرار از مالیات نیز آشنا باشید تا اشتباها آن را مرتکب نشوید. بنابراین موسسه حسابگرنوین در رابطه با فرارهای مالیاتی در این مقاله اطلاعات زیادی در اختیار شما عزیزان قرار میدهد. گاهی صاحبان کسب و کار فعالیت خود را به نحوی جلوه میدهند که گویا مشمول معافیت مالیاتی هستند، در این صورت آنها از مالیات فرار کردهاند.
استفاده از کارت بازرگانی شخص حقیقی یا حقوقی دیگر برای تجارت نوعی فرار مالیاتی محسوب میشود.
گاهی بسیاری از افراد برای فرار از مالیات قراردادهای خود را به نام افراد حقیقی و حقوقی دیگر تنظیم میکنند.
مخفی کردن درآمد و وضعیت اقتصادی از مامورین مالیات خود جرم مالیاتی محسوب میشود و قطعاً مجازات جرم فرار مالیاتی نیز برای آنها سنگین است.
در ماده ۲۷۴ قانون مالیاتهای مستقیم جرائم مالیاتی به این صورت دسته بندی شده است:
۱- تنظیم دفاتر، اسناد و مدارک خلاف واقع و استناد به آن
۲- اختفای فعالیت اقتصادی و کتمان درآمد حاصل از آن
۳- ممانعت از دسترسی مأموران مالیاتی به اطلاعات مالیاتی و اقتصادی خود یا اشخاص ثالث در اجرای ماده (۱۸۱) این قانون و امتناع از انجام تکالیف قانونی مبنی بر ارسال اطلاعات مالی موضوع مواد (۱۶۹) و (۱۶۹ مکرر) به سازمان امور مالیاتی کشور و وارد کردن زیان به دولت با این اقدام
۴- عدم انجام تکالیف قانونی مربوط به مالیاتهای مستقیم و مالیات بر ارزش افزوده در رابطه با وصول یا کسر مالیات مودیان دیگر و اتصال آن به سازمان امور مالیاتی در مواعد قانونی تعیینشده
۵- تنظیم معاملات و قراردادهای خود به نام دیگران، یا معاملات و قراردادهای مودیان دیگر به نام خود برخلاف واقع
۶- خودداری از انجام تکالیف قانونی درخصوص تنظیم و تسلیم اظهارنامه مالیاتی حاوی اطلاعات درآمدی و هزینهای در سه سال متوالی
۷- استفاده از کارت بازرگانی اشخاص دیگر به منظور فرار مالیاتی
حتی اگر صاحب کسب و کار به صورت متوالی به مدت ۳ سال اظهارنامه مالیاتی یا ترازنامه و حساب سود و زیان خود را ارائه ندهد جرم مالیاتی انجام داده و این امر به معنی فرار از مالیات است.

تاثیرات فرار مالیاتی بر اقتصاد کشور
فرار مالیاتی تاثیرات عمیق و البته منفی بسیار زیادی بر اقتصاد تمامی کشورها دارد. بدون شک هر کشوری با چنین چالش بزرگی مواجه است و قطعاً برای جرم فرار مالیاتی نیز در هر کشور مجازاتی در نظر گرفته میشود. تاثیرات فرار از مالیات بسیار زیاد است که برخی از آنها شامل:
تبعیض اقتصادی
اگر بسیاری از شرکتها یا کسب و کارها مالیات پرداخت نکنند در این صورت تبعیض اقتصادی به وجود میآید. چنین افرادی که از پرداخت مالیات دائماً فرار میکنند سود و منفعت بسیار زیادی کسب میکنند؛ اما در عوض پرداخت کنندگان مالیات کمترین منفعت را دارند.
کاهش منابع مالی کشور
پرداخت مالیات یکی از مهمترین روشهای درآمد هر کشور به ویژه در شرایط بحرانی همچون تحریمها است. اگر اشخاص مشمول از پرداخت مالیات جلوگیری کنند بدون شک منابع مالی دولت نیز کاهش خواهد یافت.
ناتوانی در ارائه خدمات
چنانچه منابع مالی کشور به دلیل جرم فرار مالیاتی کاهش پیدا کند، دولت نیز از ارائه خدمات عمومی با کیفیت به شهروندان عاجز خواهد ماند. چنانچه کشوری نیز با چنین مشکلاتی مواجه شود روی کیفیت آموزشی، سلامتی و… کشور و در نتیجه زیرساختهای آن تاثیر بسیار منفی خواهد داشت
مجازات فرار مالیاتی در کشور
همانگونه که اشاره شد، صاحبان کسب و کارهای مختلف روشهای مختلفی را برای فرار از مالیات انتخاب میکنند. چنانچه اثبات شود که شما قصد فرار مالیاتی داشتهاید و از پرداخت آن امتناع کردهاید، جرایمی را برای شما در نظر میگیرند. برای افرادی که از پرداخت مالیات فرار میکنند بر اساس شیوه فرار و شرایط موجود بین ۳ تا ۲۴ ماه حبس در نظر میگیرند. تعیین مجازات برای اشخاص حقیقی و همکاران این اشخاص متفاوت است که بد نیست در رابطه با آن اطلاعاتی داشته باشید.
مجازات فرار مالیاتی اشخاص حقیقی
اگر صاحب یک کسب و کار کوچک یا حتی بزرگ هستید و از دادن مالیات فرار میکنید، بدون شک دولت نیز مجازاتی را برای شما در نظر میگیرد. در صدر ماده ۲۷۴ قانون مالیاتهای مستقیم تصریح شده که; مرتکبان حسب مورد، به مجازاتهای درجه شش محکوم میگردند.
جزای نقدی درجه شش شامل موارد زیر است :
ـ حبس بیش از شش ماه تا دو سال
ـ جزای نقدی بیش از بیست میلیون (۲۰.۰۰۰.۰۰۰) ریال تا هشتاد میلیون (۸۰.۰۰۰.۰۰۰) ریال
جزای نقدی مندرج در این بند در مصوبه سال ۱۳۹۹ هیات وزیران به شصت میلیون ریال (۶۰.۰۰۰.۰۰۰) تا دویست و چهل میلیون ریال (۲۴۰.۰۰۰.۰۰۰) تعدیل شد.

مجازات همکاری برای فرار مالیات
گاهی ممکن است حسابداران، ماموران مالیاتی، حسابرسان یا حتی کارمندان موسسات مالی و اعتباری نیز برای فرار از مالیات به صاحبان کسب و کارها کمک کنند. یا حتی در بسیاری از مواقع این افراد عدم پرداخت مالیات صاحبان مشاغل را گزارش نمیدهند که در این صورت آنها نیز مجازات میشوند. همکاران فرار مالیاتی نیز محکوم به ۶ تا ۲۴ ماه حبس هستند و حتی برای آنها جریمه نقدی و شلاق نیز در نظر میگیرند.
نتیجه
برای توسعه هر کشور و تامین هزینههای زیرساخت آن در تمامی کشورها مالیات دریافت میشود. قطعاً درصد مالیات هر شغلی نیز بر اساس میزان درآمد آن متفاوت خواهد بود. در صورتی که صاحبان کسب و کارهای مختلف برای فرار از مالیات ترفندهایی را به کار بگیرند و از پرداخت آن خودداری کنند، دولت نیز برای آنها مجازاتهایی را در نظر میگیرد.
پس نادیده گرفتن این قوانین نوعی جرم محسوب میشود و باید برای جرم فرار مالیاتی نیز مجازاتهایی در نظر بگیرند. شما عزیزان با بررسی چگونگی جلوگیری از فرار مالیاتی میتوانید از چنین مشکلاتی پیشگیری کنید. برای کسب اطلاعات بیشتر میتوانید همین حالا از کارشناسان موسسه حسابگرنوین کمک بگیرید.
سوالات متداول
-
مجازات همکاری در فرار مالیاتی چیست؟
در مواقعی که حسابداران ماموران مالیاتی و یا حسابرسان برای فرار از مالیات به صاحبان کسب و کار کمک کنند و عدم پرداخت مالیات صاحبان مشاغل را گزارش ندهند مجازات می شوند. همکاران فرار مالیاتی نیز محکوم به 6 تا 24 ماه حبس هستند.
-
فرار مالیاتی بر اقتصاد کشور چه تاثیری دارد؟
فرار مالیاتی سبب تبعیض اقتصادی کاهش منابع مالی کشور ناتوانی در ارائه خدمات و افزایش بدهی دولت و …. می شود.